Çeviklik ve Holokrasi-1
The traditional hierarchy is reaching its limits, but “flat management” alternatives lack the rigor needed to run a business effectively. Holacracy is a third-way: it brings structure and discipline to a peer-to-peer workplace.
Holakrasi fikri girişimci Brian Robertson tarafından ortaya atılmış ve geliştirilmiştir. Robertson’un geliştirdiği bu kavram, kurumsal şirketlerdeki geleneksel emir-komuta zincirinin yerine kendi kendini yöneten ve birbiriyle örtüşen "daireler" oluşturmayı öneriyor. Holokrasi organizasyon tipi – yatay organizasyona benziyor, ancak bu tip örgütte çalışanlara şirketin yönetiminde daha çok söz hakkı vermesi amaçlanıyor. Holokrasi, kurumsal örgüt yönetimi sistemini yeniden tanımlayarak, herkesi bir lidere dönüştürecek devrimci bir yönetim anlayışını ifade ediyor.
Holokrasi, hiyerarşik organizasyon yapısının tersine, ast-üst ilişkisi olmadan kendine yeterli (otonom) takımlardan oluşan bir organizasyon tipi’ dir. Geleneksel liderliğin olmadığı bu organizasyon yaklaşımında, güç ve yetki organizasyondaki takımlara eşit olarak dağıtılır. Unvanlara yer verilmez, çalışanlar kendi uzmanlık alanlarına göre (cross- functional) projelerde takım üyesi olarak görev alırlar. Roller belirlidir, ancak unvanlara yer yoktur. Takım içinde kimse diğer üyelerden daha fazla yetkiyle donatılmamıştır. Kimse kimseye iş atamaz, ya da üstünlük taslayamaz. Takımlar, kendi sorumluluk alanına giren çalışmalar için kararları birlikte alır ve Takım olarak yapılacak işin kendilerine verilen süre içinde ve hatasız ve kaliteli bir şeklide tamamlanmasına odaklanırlar. Engeller Takım tarafından çözülür, bürokrasinin etkisi ortadan kaldırılır. Takım bütün olarak birlikte, işbirliği içinde aynı ortamda yakın çalışarak, farklı işler yapabilir ya da birbirlerine yardımcı olurlar.
Dijital Dönüşüm Projelerinin yaygınlaşmaya başladığı bir çağda, bu dönüşüm yarışında geri de kalma riskini göze alamayan şirketlerin Master Planlarında dönüşüm projeleri en üst öncelik seviyesinde olduğu söylemek yanlış olmaz.
Holokrasi’nin deneysel (empiricism) olması. Deneme ve hatalara açık olması, çalışanların hatalardan ders çıkartarak, daha yaratıcı (innovative), daha iyi çözümler geliştirerek şirketi güçlendireceğine ve girişimci gibi hareket edeceklerine aynı zamanda daha çevik fikir alış-verişini sağlayacağına, hızlı öğrenmeye yol açacağına, çalışanların işbirliğine daha çok yaklaşacağı ve iş modellerinde yenilikler (innovasyon) getireceğine inanılıyor. (KAIZEN)
Geleneksel organizasyonlarda Hiyerarşi, uzmanlıklarına göre insanları yetkilendirir. Holakrasi yönetim örgütleri ise çevik örgütlerin temelini oluşturur ve takvime dayalı bir sanal planı takip etmeksizin sadece amaca odaklanarak takımların başarılı olmasını bekler. Holakrasi örgütlerinde roller yetkilendirerek, karar verme özgürlüğünü sağlar.
Son birkaç yıl da ülkemizde bazı büyük ya da küçük ölçekli yazılım / IT şirketleri ve bankalar, çalışanlarına güvenip insiyatif almasını sağlayarak, kuralları önceden tanımlı bir çerçeve içinde Holokrasiyi deneyimlemeye başladılar.
Nasıl mı Çevik Geliştirme (Agile Development) Yaklaşımını kullanarak…
Şirketler, özgür iradeye sahip takımlar oluşturup, onlara güven duyduklarını hissettirerek, yeni (innovative) ürün veya hizmetleri, geleneksel yöntemlere göre tanımlanan süreler içinde sadece müşterinin gereksinim duyduğu ürün parçalarını tekrar eden ve artarak büyüyen üretimi tasarlayarak ürünü belli zaman aralıklarında müşteriye sunarak müşteri memnuniyetini arttırabildiklerini deneyimlediler. Çevik Geliştirme, müşterinin memnuniyet deneyimi artınca ve müşteri tarafından iletilen değişiklikler üretim sürecinde kısa aralıklar ile kabul gördükçe bu yöntem daha çok sevilmeye ve yaygınlaşmaya başladı. İş birimleri projelerin içinde yer alıp, Değer Yaratma tarafına sahip çıkarak, şirket için değerli ürünler çıkmaya başladı.
Sonuçta, İş birimleri memnun işi yapan geliştirme takımlarıda memnun.
Bir sonraki yazımda Holocracy ve Agile felsefesi hakkındaki bilgilerimi sizlerle paylaşmaya ve gelecekte organizasyonların potansiyel yapısı hakkında ipuçları vermeye devam edeceğim…